Frequently Asked Questions – Tiếng Việt

Trả lời ngắn gọn:

Khói thuốc từ người khác hút là những hóa chất còn sót lại khi ai đó hút thuốc lá. Nó không tốt cho sức khỏe của cả người và vật nuôi, và có thể tồn tại rất lâu trong nhà và ô tô. Những hóa chất này có thể xâm nhập vào cơ thể bạn nếu bạn hít, nuốt hoặc chạm vào chúng. Việc loại bỏ khói thuốc thực sự khó khăn và có thể rất tốn kém.

Khói thuốc từ người khác hút là cặn hóa chất từ khói thuốc lá. Nó còn được gọi là “cặn khói thuốc lá” hoặc “khói thuốc lá cũ”. Các hóa chất trong khói thuốc độc hại đối với con người, đặc biệt là trẻ em. Nó có thể tồn tại trong nhiều năm trong bụi và trên các bề mặt trong nhà. Nó cũng có thể thấm sâu vào thảm, đồ nội thất, quần áo và vật liệu xây dựng. Việc loại bỏ nó rất khó khăn và tốn kém.

Trả lời chi tiết:

Khói thuốc từ người khác hút là cặn hóa chất còn sót lại sau khi khói thuốc lá thụ động biến mất khỏi không khí. Khói thuốc thụ động là sự kết hợp của khói thuốc từ đầu thuốc đang cháy và khói thuốc chính do người hút thở ra. Khói thuốc là một hỗn hợp phức tạp các hóa chất độc hại bám vào bề mặt, thấm vào vật liệu và tích tụ trong bụi nhà. Nó thấm sâu vào thảm, tường, đồ nội thất, chăn và đồ chơi. Các hạt độc hại này sau đó có thể tái phát tán từ các bề mặt bị ô nhiễm trở lại vào không khí. Khói thuốc có thể tồn tại trong nhà trong nhiều năm. Con người có thể tiếp xúc với nó bằng cách hấp thụ qua da, tiêu thụ các vật thể hoặc bụi bị ô nhiễm, và hít thở không khí ô nhiễm.

Tổng Y sĩ Hoa Kỳ đã kết luận rằng không có mức độ phơi nhiễm nào an toàn đối với khói thuốc lá. Ủy ban Tài nguyên Không khí California đã phân loại khói thuốc thụ động là chất gây ô nhiễm không khí độc hại. Nhiều hóa chất được tìm thấy trong khói thuốc thụ động cũng có mặt trong khói thuốc từ người khác hút , bao gồm các hợp chất gây ung thư, các chất độc hại gây hại cho cơ quan sinh sản và các chất độc hại cản trở sự phát triển (theo định nghĩa của Đề xuất 65 của California và Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế). Khói thuốc cũng chứa các hóa chất độc hại bổ sung không có trong khói thuốc thụ động, vì chúng hình thành khi khói thuốc lá trải qua những thay đổi hóa học trong môi trường.

Bạn có câu hỏi nào khác về di sản độc hại của khói thuốc lá, cách nó ảnh hưởng đến sức khỏe con người và những gì chúng ta có thể làm để đối phó không? Hãy tìm hiểu thêm tại đây.

Cập nhật: 2025

Nguồn:

California Environmental Protection Agency, Air Resources Board, Office of Environmental Health Hazard Assessment. Technical support document for the “Proposed Identification of Environmental Tobacco Smoke as a Toxic Air Contaminant, Part A. http://www.arb.ca.gov/regact/ets2006/ets2006.htm

Hua M, Luo W, Khachatoorian C, McWhirter KJ, Leung S, Martinez T, et al. Exposure, Retention, Exhalation, Symptoms, and Environmental 

Jacob, P., 3rd, N. L. Benowitz, H. Destaillats, L. Gundel, B. Hang, M. Martins-Green, G. E. Matt, P. J. Quintana, J. M. Samet, S. F. Schick, P. Talbot, N. J. Aquilina, M. F. Hovell, J. H. Mao, and T. P. Whitehead. 2017. Thirdhand Smoke: New Evidence, Challenges, and Future Directions. Chem Res Toxicol 30 (1):270-294. doi: 10.1021/acs.chemrestox.6b00343.

Matt, G.E., P.J. Quintana, H. Destaillats, L.A. Gundel, M. Sleiman, B.C. Singer, P. Jacob, N. Benowitz, J.P. Winickoff, V. Rehan, P. Talbot, S. Schick, J. Samet, Y. Wang, B. Hang, M. Martins-Green, J.F. Pankow, and M.F. Hovell. 2011. Thirdhand tobacco smoke: emerging evidence and arguments for a multidisciplinary research agenda. Environ Health Perspect 119 (9):1218-26. doi: 10.1289/ehp.1103500.

Sleiman M, Destaillats H, Smith JD, Liu C, Ahmed M, Wilson KR Gundel LA. Secondary organic aerosol formation from ozone-initiated reactions with nicotine and secondhand
tobacco smoke. Atmos Env. 2010; 44:4191-4198.

Son Y, Giovenco DP, Delnevo C, Khlystov A, Samburova V, Meng Q. Indoor Air Quality and Passive E-cigarette Aerosol Exposures in Vape-Shops. Nicotine Tob Res. 2020 Oct 8;22(10):1772-1779. doi: 10.1093/ntr/ntaa094. PMID: 32445475; PMCID: PMC7542645.

State of California, Environmental Protection Agency. Chemicals Known to the State to Cause Cancer or Reproductive Toxicity. Office of Environmental Health Hazard Assessment. February 25, 2022. https://oehha.ca.gov/proposition-65/proposition-65-list

U.S. Department of Health and Human Services. 2006. The Health Consequences of Involuntary Exposure to Tobacco Smoke: A Report of the Surgeon General. Available: http://www.surgeongeneral.gov/library/secondhandsmoke/

Trả lời ngắn gọn:

Khói thuốc từ người khác hút là những hóa chất còn sót lại khi ai đó hút thuốc lá. Nó không tốt cho sức khỏe của cả người và vật nuôi, và có thể tồn tại rất lâu trong nhà và ô tô. Những hóa chất này có thể xâm nhập vào cơ thể bạn nếu bạn hít, nuốt hoặc chạm vào chúng. Việc loại bỏ khói thuốc thực sự khó khăn và có thể rất tốn kém.

Khói thuốc bám vào:

Các bề mặt trong nhà, chẳng hạn như:

• Tường
• Thảm
• Cửa sổ
• Cửa ra vào

Các vật dụng gia đình, chẳng hạn như:

• Đồ nội thất
• Đồ chơi
• Sách
• Bát đĩa
• Chăn ra gối 
• Rèm cửa

Con người, bao gồm:

• Tóc
• Da
• Quần áo

Khói thuốc có thể bốc hơi từ các vật liệu này, đó là lý do đôi khi chúng ta ngửi thấy mùi thuốc lá cũ. Các hóa chất trong khói thuốc cũng có thể lây lan bằng cách di chuyển các vật bị ô nhiễm từ nơi này sang nơi khác.

Trả lời chi tiết:

Khói thuốctừ người khác hút là cặn hóa chất từ khói thuốc lá. Nó còn được gọi là “cặn khói thuốc lá” hoặc “khói thuốc lá cũ”. Các hóa chất trong khói thuốc độc hại đối với con người, đặc biệt là trẻ em. Nó có thể tồn tại trong nhiều năm trong bụi và trên các bề mặt trong nhà, đồng thời cũng có thể thấm sâu vào thảm, đồ nội thất, quần áo và vật liệu xây dựng. Việc loại bỏ nó rất khó khăn và tốn kém.

Sau khi khói thuốc lá tan biến, cặn hóa chất từ khói thuốc vẫn còn trên các bề mặt, trong bụi và trên các vật thể. Nó thấm vào vật liệu và bám vào hầu hết các bề mặt trong nhà, bao gồm tường, thảm, cửa sổ và cửa ra vào. Nó cũng có thể bám vào nhiều loại vật dụng gia đình như đồ nội thất, sách, đồ chơi, bát đĩa, dao kéo, rèm cửa, chăn và gối. Nó thậm chí có thể ngấm vào vách thạch cao, vật liệu cách nhiệt, đồ nội thất, sách và đồ chơi. Hơn nữa, nó có thể bám vào da, tóc và quần áo. Điều này có nghĩa là mọi người có thể vô tình mang cặn hóa chất từ khói thuốc từ nơi này sang nơi khác bằng cách di chuyển các vật bị ô nhiễm.

Trong môi trường mà ai đó đã hút thuốc lá trong nhiều năm, khói thuốc làm ô nhiễm hầu như mọi bề mặt và vật thể, bao gồm các khu vực ẩn như gầm bàn, bên trong tủ quần áo và ngăn kéo, bên trong lớp đệm xốp dưới thảm, và trong vật liệu cách nhiệt của ngôi nhà. Một số bề mặt, như vách thạch cao, thảm và gối, hoạt động như những miếng bọt biển rửa chén ướt. Những bề mặt này hút và lưu trữ các hóa chất độc hại từ khói thuốc . Giống như nước bay hơi từ miếng bọt biển ướt, những hóa chất này có thể được giải phóng trở lại không khí, dẫn đến việc phơi nhiễm rất lâu sau khi ngừng hút thuốc. Mọi người cũng có thể lây lan hóa chất khói thuốc khi họ di chuyển đồ nội thất từ một ngôi nhà có người hút thuốc sang một ngôi nhà không bị ô nhiễm khói thuốc, hoặc khi họ vào một không gian trong nhà không bị ô nhiễm khói thuốc sau giờ nghỉ hút thuốc.

Bạn có câu hỏi nào khác về di sản độc hại của khói thuốc lá, cách nó ảnh hưởng đến sức khỏe con người và những gì chúng ta có thể làm để đối phó không? Hãy tìm hiểu thêm tại đây.

Cập nhật: 2025

Nguồn:

Matt GE, Hoh E, Quintana PJE, Zakarian JM, Arceo J. Cotton pillows: A novel field method for assessment of thirdhand smoke pollution. Environ Res. 2019 Jan;168:206-210. doi: 10.1016/j.envres.2018.09.025. Epub 2018 Sep 22. PMID: 30317105; PMCID: PMC6800039.

Matt, G. E., Quintana, P. J., Hovell, M. F., Chatfield, D., Ma, D. S., Romero, R., & Uribe, A. (2008). Residual tobacco smoke pollution in used cars for sale: air, dust, and surfaces. Nicotine Tob Res, 10(9), 1467-1475. doi:10.1080/14622200802279898.

Matt GE, Quintana PJE, Zakarian JM, Hoh E, Hovell MF, Mahabee-Gittens M, Watanabe K, Datuin K, Vue C, Chatfield DA. When smokers quit: exposure to nicotine and carcinogens persists from thirdhand smoke pollution. Tob Control. 2016;26(5):548-556. doi: 10.1136/tobaccocontrol-2016-053119.

Merianos AL, Matt GE, Stone TM, Jandarov RA, Hoh E, Dodder NG, Quintana PJE, Lopez-Galvez N, Stone L, Mahabee-Gittens EM. Contamination of surfaces in children’s homes with nicotine and the potent carcinogenic tobacco-specific nitrosamine NNK. J Expo Sci Environ Epidemiol. 2023 Dec 16. doi: 10.1038/s41370-023-00629-8. Epub ahead of print. PMID: 38104233.

Northrup TF, Stotts AL, Suchting R, Khan AM, Green C, Klawans MR, Quintana PJE, Hoh E, Hovell MF, Matt GE, Thirdhand Smoke Contamination and Infant Nicotine Exposure in a Neonatal Intensive Care Unit: An Observational Study. Nicotine & Tobacco Research, 2021 Feb;23(2);373–382. doi: 10.1093/ntr/ntaa167

Quintana PJE, Lopez-Galvez N, Matt GE, Merianos AL, Dodder NG, Hoh E, et al. Cotton pillow samplers for assessment of thirdhand smoke in homes of smokers and nonsmokers with children. Journal of Environmental Exposure Assessment. 2023;2(4):23. doi: 10.20517/jeea.2023.28.

Schick SF, Farraro KF, Perrino C, Sleiman M, van de Vossenberg G, Trinh MP, Hammond SK, Jenkins BM, Balmes J. Thirdhand cigarette smoke in an experimental chamber: evidence of surface deposition of nicotine, nitrosamines and polycyclic aromatic hydrocarbons and de novo formation of NNK. Tob Control. 2014 Mar;23(2):152-9. doi: 10.1136/tobaccocontrol-2012-050915. Epub 2013 May 28. PMID: 23716171.

Trả lời ngắn gọn:

Khói thuốctừ người khác hút là những hóa chất còn sót lại khi ai đó hút thuốc lá. Nó không tốt cho sức khỏe của con người và vật nuôi, và có thể tồn tại rất lâu trong nhà và ô tô. Những hóa chất này có thể xâm nhập vào cơ thể bạn nếu bạn hít, nuốt hoặc chạm vào chúng. Việc loại bỏ khói thuốc thực sự khó khăn và có thể rất tốn kém.

Nếu bạn ngửi thấy mùi khói thuốc lá cũ, điều đó có nghĩa là khói thuốc đang có trong không khí. Những gì bạn ngửi thấy là các hóa chất độc hại được giải phóng vào không khí từ các nguồn bị ô nhiễm gần đó như thảm, tường và đồ nội thất. Ngay khi mũi bạn phát hiện ra mùi, luồng không khí ô nhiễm đó đã đi vào phổi bạn. Từ đó, các hóa chất độc hại sẽ đi vào máu và khắp mọi bộ phận trong cơ thể bạn.

Tuy nhiên, khói thuốcvẫn có thể hiện diện ngay cả khi bạn không ngửi thấy mùi khói thuốc lá cũ. Có thể có quá ít hóa chất trong không khí để bạn phát hiện ra, hoặc các hóa chất đó có thể hoàn toàn không có mùi.

Trả lời chi tiết:

Khói thuốc từ người khác hút  (thirdhand smoke) là cặn hóa chất từ khói thuốc lá. Nó còn được gọi là “cặn khói thuốc lá” hoặc “khói thuốc lá cũ”. Các hóa chất trong khói thuốc độc hại đối với con người, đặc biệt là trẻ em. Nó có thể tồn tại trong nhiều năm trong bụi và trên các bề mặt trong nhà, đồng thời cũng có thể thấm sâu vào thảm, đồ nội thất, quần áo và vật liệu xây dựng. Việc loại bỏ nó rất khó khăn và tốn kém.

Bạn đã bao giờ bước vào một căn phòng và ngửi thấy mùi khói thuốc lá cũ chưa? Hoặc có thể ngửi thấy mùi đó khi ai đó đi ngang qua? Mùi khói thuốc lá cũ—ngay cả khi không có ai đang hút thuốc—có nghĩa là các chất gây ô nhiễm từ khói thuốc đã được giải phóng vào không khí từ các bề mặt nơi chúng tích tụ, chẳng hạn như thảm, tường và đồ nội thất. Khi bạn hít vào, các bộ phận khứu giác trong mũi bạn nhận ra các hóa chất này, kích hoạt một tín hiệu trong não cho phép bạn nhận biết mùi khói thuốc lá cũ đồng thời đưa các chất gây ô nhiễm khói thuốc bám vào cơ thể bạn.

Các chất gây ô nhiễm khói thuốc chứa các hóa chất có thể gây hại cho nhiều cơ quan của bạn (bao gồm mũi, họng, phổi và gan), làm rối loạn chức năng tế bào bình thường, làm hỏng DNA của bạn và gây ung thư. Các nghiên cứu gần đây thậm chí còn tìm thấy những tác động tương tự từ các hạt aerosol do thuốc lá điện tử tạo ra.

Ngay cả khi bạn không ngửi thấy mùi khói thuốc lá, khói thuốc vẫn có thể hiện diện. Khứu giác của bạn là một hệ thống cảnh báo tốt, nhưng bạn chỉ có thể phát hiện mùi khi nồng độ hóa chất vượt quá mức mà mũi bạn có thể cảm nhận. Ngoài ra, một số hóa chất trong khói thuốc không có mùi; bạn đơn giản là không thể ngửi thấy chúng cho dù có bao nhiêu chất hiện diện.

Vì vậy, trong khi mùi khói thuốc lá cũ có thể là một dấu hiệu tốt cho thấy có khói thuốc, bạn vẫn có thể tiếp xúc với những hóa chất độc hại này ngay cả khi bạn không thể phát hiện ra chúng.

Bạn có câu hỏi nào khác về di sản độc hại của khói thuốc lá, cách nó ảnh hưởng đến sức khỏe con người và những gì chúng ta có thể làm để đối phó không? Hãy tìm hiểu thêm tại đây.

Cập nhật: 2025

Nguồn:

Hang B, Wang P, Zhao Y, Sarker A, Chenna A, Xia Y, Snijders AM, Mao JH. Adverse health effects of thirdhand smoke: From cell to animal models. Int J Mol Sci. 2017 Apr 28;18(5). pii: E932.

Martins-Green M, Adhami N, Frankos M, Valdez M, Goodwin B, Lyubovitsky J, Dhall S, Garcia M, Egiebor I, Martinez B, Green HW, Havel C, Yu L, Liles S, Matt  G, Destaillats H, Sleiman M, Gundel LA, Benowitz N, Jacob III P, Hovell M, J.P. Winickoff, M. Curras-Collazo. Cigarette smoke toxins deposited on surfaces: Implications for human health. PLoS One. 2014:9:1:e86391.

Matt GE, Quintana PJE, Zakarian JM, Hoh E, Hovell MF, Mahabee-Gittens M, Watanabe K, Datuin K, Vue C, Chatfield DA. When smokers quit: exposure to nicotine and carcinogens persists from thirdhand smoke pollution. Tob Control. 2016; 26(5):548-556.

Matt GE, Quintana PJ, Zakarian JM, Fortmann AL, Chatfield DA, Hoh E, Uribe AM, Hovell MF. When smokers move out and non-smokers move in: residential thirdhand smoke pollution and exposure. Tob Control. 2011;20(1):e1.

Pozuelos G, Kagda M, Schick S, Girke T, Volz DC, Talbot P. Acute exposure to thirdhand smoke leads to rapid changes in the human nasal epithelial transcriptome. JAMA Network Open. 2019. 2(6):e196362. doi:10.1001/jamanetworkopen.2019.6362

Thorpe AE, Donovan C, Kim RY, Vindin HJ, Zakarya R, Miyai H, et al. Third-Hand Exposure to E-Cigarette Vapour Induces Pulmonary Effects in Mice. Toxics. 2023;11(9):749.

Trả lời ngắn gọn:

Khói thuốc từ người khác hút là những hóa chất còn sót lại khi ai đó hút thuốc lá. Nó không tốt cho sức khỏe của cả người và vật nuôi, và có thể tồn tại rất lâu trong nhà và ô tô. Những hóa chất này có thể xâm nhập vào cơ thể bạn nếu bạn hít, nuốt hoặc chạm vào chúng. Việc loại bỏ khói thuốc thực sự khó khăn và có thể rất tốn kém.

Nếu thuốc lá chỉ được sử dụng thỉnh thoảng trong nhà, bạn có thể lau chùi và loại bỏ phần lớn khói thuốc . Tuy nhiên, nếu thuốc lá đã được sử dụng thường xuyên, dẫn đến ô nhiễm nặng, thì rất có thể không thể loại bỏ cặn bám mà không cần cải tạo lớn và tốn kém. Điều này là do các hóa chất từ khói thuốc lá có thể thấm sâu vào tường, sàn nhà, đồ nội thất và vật liệu bọc ghế.

Trả lời chi tiết:

Khói thuốc người khác hút là cặn hóa chất từ khói thuốc lá. Nó còn được gọi là “cặn khói thuốc lá” hoặc “khói thuốc lá cũ”. Các hóa chất trong khói thuốc độc hại đối với con người, đặc biệt là trẻ em. Nó có thể tồn tại trong nhiều năm trong bụi và trên các bề mặt trong nhà, đồng thời cũng có thể thấm sâu vào thảm, đồ nội thất, quần áo và vật liệu xây dựng. Việc loại bỏ nó rất khó và tốn kém.

Việc loại bỏ khói thuốc khỏi nhà bạn bao gồm ba phương pháp chính: làm sạch các vật dụng gia đình có thể giặt được, làm sạch các vật dụng không giặt được và làm sạch cấu trúc ngôi nhà.

Làm sạch các vật dụng có thể giặt được

Việc loại bỏ cặn khói thuốc khỏi các vật dụng gia đình như bát đĩa, đồ chơi, quần áo và chăn ga gối đệm có thể khá đơn giản.

• Giặt quần áo, đồ chơi và chăn ra gối trong máy giặt. Tùy mức độ ô nhiễm của vải, bạn có thể cần giặt nhiều lần.
• Rửa bát đĩa và đồ chơi  ở trong máy rửa bát. Tùy mức độ ô nhiễm của vật dụng, bạn có thể cần rửa nhiều lần.
• Sử dụng giấm pha loãng hoặc các dung dịch tẩy rửa cơ bản, chẳng hạn như Simple Green, để rửa các vật dụng và bề mặt khác.

Làm sạch các vật dụng không giặt được

Việc làm sạch các vật dụng như thảm, đồ nội thất, bọc ghế, nệm, sách và các vật dụng cá nhân khác thường là không thể.

• Các vật dụng làm từ vải không thể ngâm hoàn toàn trong nước và chà bằng xà phòng (như thảm, đồ nội thất, bọc ghế và nệm) sẽ tiếp tục giữ lại khói thuốc và, giải phóng các chất ô nhiễm độc hại.
• Các vật dụng không thể làm ướt, như sách và tạp chí, cũng sẽ tiếp tục giữ lại khói thuốc và giải phóng các chất ô nhiễm độc hại.
• Những vật dụng này nói chung cần được thay thế. Ngay cả các phương pháp làm sạch sâu chuyên nghiệp thường thất bại trong việc loại bỏ cặn khói thuốc lá đã thấm vào vật liệu bọc ghế hoặc lớp lót thảm.

Làm sạch các bề mặt cấu trúc ngôi nhà

Việc loại bỏ khói thuốc khỏi các yếu tố cấu trúc như tường, sàn nhà, trần nhà, cửa ra vào, tủ, hệ thống nhiệt độ, ống dẫn khí và vật liệu cách nhiệt tường rất khó khăn và tốn kém, đặc biệt nếu ngôi nhà bị ô nhiễm nặng.

• Nếu bạn thuê một chuyên gia (ví dụ: thợ sơn, chuyên gia xử lý), họ thường sử dụng Trisodium Phosphate (TSP) để làm sạch bề mặt nhà. Trisodium Phosphate (TSP) là một hóa chất nguy hiểm và đòi hỏi các công cụ chuyên dụng cùng thiết bị bảo hộ cá nhân. TSP không thể loại bỏ cặn khói thuốc đã thấm vào các vật liệu xốp như tấm gỗ, ván dăm và tấm thạch cao.
• Sơn lót gốc cồn và sơn có thể tạm thời giữ lại cặn khói thuốc ám trên tường và có thể tạm thời loại bỏ mùi thuốc lá. Tuy nhiên, chúng không loại bỏ các hóa chất khói thuốc thực sự.
• Máy tạo ozone loại bỏ mùi thuốc lá khỏi không khí bằng cách chuyển chất gây mùi thành các hợp chất không mùi. Tuy nhiên, máy tạo ozone tạo ra các hóa chất mới và không loại bỏ các hóa chất đã thấm vào vật liệu.
• Việc che mùi thuốc lá bằng nước hoa cũng không loại bỏ các hóa chất; nó chỉ đơn giản là che đi những mùi khó chịu.
• Ở những ngôi nhà có người hút thuốc trong nhiều tháng hoặc nhiều năm, các hóa chất khói thuốc có thể thấm sâu vào các bề mặt và tường, sàn nhà, thảm và hệ thống HVAC. Một khi các hóa chất đã thấm sâu, việc làm sạch bề mặt là không đủ; cặn bám sẽ trồi lên và tái giải phóng vào không khí. Bạn phải loại bỏ tất cả khói thuốc, ngay cả những gì đã thấm vào các bề mặt trong nhà bạn.
• Nếu khói thuốc đã thấm vào vật liệu xây dựng, cách duy nhất để đảm bảo loại bỏ hoàn toàn là cải tạo triệt để bằng cách tháo dỡ và thay thế tất cả các bức tường, sàn nhà, ống dẫn khí, v.v.

Bạn có câu hỏi nào khác về di sản độc hại của khói thuốc lá, cách nó ảnh hưởng đến sức khỏe con người và những gì chúng ta có thể làm để đối phó không? Hãy tìm hiểu thêm tại đây.

Cập nhật: 2025

Nguồn:

Ask This Old House. Understanding Thirdhand Smoke. Home Safety Videos. Retrieved from: https://www.thisoldhouse.com/home-safety/21249597/understanding-thirdhand-smoke

Bahl V, Jacob P, 3rd, Havel C, Schick SF, Talbot P. Thirdhand cigarette smoke: factors affecting exposure and remediation. PloS one. 2014;9(10):e108258. doi: 10.1371/journal.pone.0108258. PubMed PMID: 25286392; PMCID: 4186756.

Matt GE, Quintana PJE, Hoh E, Zakarian JM, Dodder NG, Record RA, Hovell MF, Mahabee-Gittens EM, Padilla S, Markman L, Watanabe K, Novotny TE. Remediating Thirdhand Smoke Pollution in Multiunit Housing: Temporary Reductions and the Challenges of Persistent Reservoirs. Nicotine Tob Res. 2021;23(2):364-72. Epub 2020/08/18. doi: 10.1093/ntr/ntaa151. PubMed PMID: 32803265; PMCID: PMC7822102.

Matt GE, Hoh E, Quintana PJE, Zakarian JM, Arceo J. Cotton pillows: A novel field method for assessment of thirdhand smoke pollution. Environ Res. 2019;168:206-10. Epub 2018/10/15. doi: 10.1016/j.envres.2018.09.025. PubMed PMID: 30317105.

Matt GE, Quintana PJ, Zakarian JM, Fortmann AL, Chatfield DA, Hoh E, Uribe AM, Hovell MF. When smokers move out and non-smokers move in: residential thirdhand smoke pollution and exposure. Tob Control. 2011;20(1):e1. doi: 10.1136/tc.2010.037382. PubMed PMID: 21037269; PMCID: 3666918.

Sleiman M, Destaillats H, Smith JD, Liu C-L, Ahmed M, Wilson KR, et al. Secondary organic aerosol formation from ozone-initiated reactions with nicotine and secondhand tobacco smoke. Atmospheric Environment. 2010;44(34):4191-8. doi: https://doi.org/10.1016/j.atmosenv.2010.07.023.

Tang X, Gambier C, López-Gálvez N, Padilla S, Rapp VH, Russell ML, et al. Remediation of Thirdhand Tobacco Smoke with Ozone: Probing Deep Reservoirs in Carpets. Environ Sci Technol. 2023;57(27):9943-54. Epub 20230627. doi: 10.1021/acs.est.3c01628. PubMed PMID: 37366549.

Trả lời ngắn gọn:

Khói thuốc từ người khác hút là những hóa chất còn sót lại khi ai đó hút thuốc lá. Nó không tốt cho sức khỏe của cả người và vật nuôi, và có thể tồn tại rất lâu trong nhà và ô tô. Những hóa chất này có thể xâm nhập vào cơ thể bạn nếu bạn hít, nuốt hoặc chạm vào chúng. Việc loại bỏ khói thuốc ám thực sự khó khăn và có thể rất tốn kém.

Từ những tế bào nhỏ bé đến toàn bộ hệ thống cơ quan, hóa chất khói thuốc đều ảnh hưởng đến cả người và vật nuôi. Chúng ta hiểu rõ về những rủi ro sức khỏe của khói thuốc từ bốn loại nghiên cứu chính:

• Các nghiên cứu hóa học cho thấy khói thuốc chứa hơn 25 hóa chất được biết là gây ung thư, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản hoặc gây dị tật bẩm sinh.
• Các nghiên cứu trong phòng thí nghiệm trên tế bào phổi, da, gan, máu và tế bào sinh sản đã chỉ ra rằng khói thuốc có thể làm suy giảm khả năng hoạt động và tự phục hồi của tế bào.
• Các nghiên cứu trên động vật đã tiết lộ nhiều tác động sức khỏe từ việc tiếp xúc với hóa chất khói thuốc, bao gồm làm chậm quá trình lành vết thương, tăng cholesterol “xấu”, suy giảm chức năng gan và viêm phổi.
• Các nghiên cứu trên tình nguyện viên người khỏe mạnh đã cho thấy việc tiếp xúc với khói thuốc  làm hỏng tế bào người và làm tăng các bệnh về đường hô hấp ở trẻ em, chẳng hạn như bệnh phổi, bệnh do virus/nhiễm trùng khác và nhiễm trùng do vi khuẩn.

Trả lời chi tiết:

Khói thuốc từ người khác hút  là cặn hóa chất từ khói thuốc lá. Nó còn được gọi là “cặn khói thuốc lá” hoặc “khói thuốc lá cũ”. Các hóa chất trong khói thuốc độc hại đối với con người, đặc biệt là trẻ em. Nó có thể tồn tại trong nhiều năm trong bụi và trên các bề mặt trong nhà, đồng thời cũng có thể thấm sâu vào thảm, đồ nội thất, quần áo và vật liệu xây dựng. Việc loại bỏ nó rất khó khăn và tốn kém.

Hóa chất từ khói thuốc tác động đến sức khỏe của người và động vật ở nhiều cấp độ. Nó có thể gây hại cho vật liệu di truyền, ảnh hưởng đến cách các tế bào riêng lẻ hoạt động, cản trở khả năng chống lại nhiễm trùng của cơ thể và làm suy giảm toàn bộ hệ thống cơ quan trong cơ thể con người. Khói thuốc cũng có thể làm trầm trọng thêm các tình trạng sức khỏe sẵn có.

Bằng chứng khoa học về tác động sức khỏe của việc tiếp xúc với khói thuốc đến từ bốn loại nghiên cứu chính:

1. Tác động sức khỏe của các hóa chất tìm thấy trong khói thuốc: Khói thuốc chứa một số hóa chất độc hại giống như trong khói thuốc lá trực tiếp và gián tiếp, bao gồm nicotine, nitrosamine đặc trưng của thuốc lá, hydrocacbon thơm đa vòng, kim loại nặng và các hạt siêu mịn. Việc tiếp xúc với các hóa chất này được biết là gây hại cho sức khỏe con người. Các nghiên cứu hóa học cho thấy khói thuốc chứa ít nhất 25 hóa chất được biết là gây ung thư, ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của một người hoặc gây dị tật bẩm sinh. Do những tác động sức khỏe này, luật pháp California liệt kê các hóa chất độc hại này theo Đề xuất 65, yêu cầu tiểu bang duy trì và cập nhật danh sách các hóa chất được biết là gây ung thư hoặc độc tính sinh sản. Các hóa chất độc hại bổ sung có thể hình thành khi khói thuốc bám trên bề mặt và trong bụi tiếp xúc với các hóa chất khác, chẳng hạn như ozone, trong môi trường trong nhà.
2. Tác động sức khỏe của việc tiếp xúc với khói thuốc  trên tế bào người: Các nghiên cứu về tế bào người chứng minh rằng việc tiếp xúc với khói thuốc  có thể trực tiếp làm hỏng DNA, vật liệu di truyền có trong hầu hết mọi tế bào chứa các hướng dẫn mà tế bào của chúng ta cần để phát triển, hoạt động, lớn lên và sinh sản. Khói thuốc  gây ra stress oxy hóa trong tế bào người, cản trở chức năng bình thường và cơ chế sửa chữa của chúng. Các hóa chất trong khói thuốc  làm suy yếu khả năng tái tạo và tự phục hồi của tế bào. Khói thuốc có thể gây hại cho nhiều loại tế bào khác nhau trong cơ thể con người, bao gồm tế bào phổi, da, gan, máu và tế bào sinh sản.
3. Tác động sức khỏe của việc tiếp xúc với khói thuốc trên động vật: Hàng thập kỷ nghiên cứu về tác động sức khỏe của việc tiếp xúc với khói thuốc bám trên động vật đã xác lập rõ ràng rằng khói thuốc nguy hiểm cho sức khỏe. Năm 1939, Tiến sĩ A. H. Roffo đã công bố một trong những nghiên cứu đầu tiên trên động vật về khói thuốc. Ông đã chỉ ra rằng thỏ bị ung thư da khi cặn khói thuốc lá (chất ngưng tụ) được thoa lên da của chúng. Năm 1953, Tiến sĩ E. L. Wydner đã tiến hành một thí nghiệm tương tự trên chuột, cho thấy kết quả tương tự. Một nghiên cứu gần đây hơn của Tiến sĩ Martins-Green cho thấy chuột tiếp xúc với khói thuốc thông qua vật liệu lót chuồng có các triệu chứng sau: 
   • Làm chậm quá trình lành vết thương
   • Viêm phổi
   • Mức chất béo trong gan tăng cao
   • Mức đường huyết cao
   • Tăng đông máu
   • Hành vi hiếu động thái quá
   • Tăng cân kém sau khi sinh
   • Mức cholesterol LDL (“xấu”) tăng cao và mức cholesterol HDL (“tốt”) thấp
4. Tác động sức khỏe của khói thuốc đối với con người: Các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra rằng những người sống hoặc ghé thăm những nơi mà người khác đã hút thuốc trong quá khứ đều tiếp xúc với các thành phần độc hại của khói thuốc ám. Các nhà nghiên cứu đã xác định điều này bằng cách đo các dấu ấn sinh học khói thuốc  trong nước tiểu, máu hoặc nước bọt của người. Họ thậm chí còn tìm thấy các chất độc hại từ khói thuốc bám ở trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ, trẻ em và người lớn không hút thuốc sống trong môi trường bị ô nhiễm khói thuốc . Các nhà nghiên cứu tại Đại học California, San Francisco, đã nghiên cứu tác động của việc tiếp xúc với khói thuốc  ở những tình nguyện viên không hút thuốc. Họ phát hiện ra rằng khói thuốc  làm hỏng tế bào phổi của những người tham gia chỉ sau ba giờ tiếp xúc. Các nhà nghiên cứu từ Bệnh viện Nhi Cincinnati và Đại học Bang San Diego đã phát hiện ra rằng trẻ em tiếp xúc với khói thuốc  có nhiều khả năng được chẩn đoán mắc bệnh phổi, bệnh do virus/nhiễm trùng khác và nhiễm trùng do vi khuẩn.

Bạn có câu hỏi nào khác về di sản độc hại của khói thuốc lá, cách nó ảnh hưởng đến sức khỏe con người và những gì chúng ta có thể làm để đối phó không? Hãy tìm hiểu thêm tại đây.

Cập nhật: 2025

Nguồn:

Matt GE, Merianos AL, Quintana PJE, Hoh E, Dodder NG, Mahabee-Gittens EM. Prevalence and Income-Related Disparities in Thirdhand Smoke Exposure to Children. JAMA Netw Open. 2022;5(2):e2147184. doi:10.1001/jamanetworkopen.2021.47184

Matt GE, Quintana PJ, Zakarian JM, Fortmann AL, Chatfield DA, Hoh E., et al. When smokers move out and non-smokers move in: Residential thirdhand smoke pollution and exposure. Tob. Control. 2011; 20. e1 10.1136/tc.2010.037382.

Matt GE, Merianos AL, Stone L, Wullenweber C, Quintana PJE, Hoh E, et al. Changes and stability of hand nicotine levels in children of smokers: Associations with urinary biomarkers, reported child tobacco smoke exposure, and home smoking bans. Environ Int. 2023;181:108239. Epub 20230927. doi: 10.1016/j.envint.2023.108239. PubMed PMID: 37852151

Matt GE, Merianos AL, Quintana PJE, Hoh E, Dodder NG, Mahabee-Gittens EM. Prevalence and Income-Related Disparities in Thirdhand Smoke Exposure to Children. JAMA Network Open. 2022;5(2):e2147184-e. doi: 10.1001/jamanetworkopen.2021.47184.

Jacob P, Benowitz NL 3rd, Destaillats H, Gundel L, Hang B, Martins-Green M, et al. Thirdhand smoke: New evidence, challenges, and future directions. Chem. Res. Toxicol. 2017; 30:270–294. 10.1021/acs.chemrestox.6b00343.

Tang X, Benowitz N, Gundel L, Hang B, Havel CM, Hoh E, Jacob P, Mao Jian-Hua, Martins-Green Manuela, Matt GE, Quintana PJ, Russell M, Sarker Altaf, Schick S, Snijders A, and Destaillats H. Thirdhand Exposures to Tobacco-Specific Nitrosamines through Inhalation, Dust Ingestion, Dermal Uptake, and Epidermal Chemistry. Environ. Sci. Technol. 2022; https://doi.org/10.1021/acs.est.2c02559.

Trả lời ngắn gọn:

Khói thuốc từ người khác hút là những hóa chất còn sót lại khi ai đó hút thuốc lá. Nó không tốt cho sức khỏe của cả người và vật nuôi, và có thể tồn tại rất lâu trong nhà và ô tô. Những hóa chất này có thể xâm nhập vào cơ thể bạn nếu bạn hít, nuốt hoặc chạm vào chúng. Việc loại bỏ khói thuốc thực sự khó khăn và có thể rất tốn kém.

Tất cả các sản phẩm thuốc lá đều để lại cặn hóa chất khói thuốc. Các sản phẩm này bao gồm:

• Thuốc lá điếu, xì gà, xì gà nhỏ, thuốc lá ống
• Thuốc lá điện tử và thiết bị vape
• Ống điếu nước (shisha)
• Sản phẩm thuốc lá không khói (thuốc lá nhai, thuốc lá bột, thuốc lá ngậm)

Trả lời chi tiết:

Khói thuốc từ người khác hút là cặn hóa chất từ khói thuốc lá. Nó còn được gọi là “cặn khói thuốc lá” hoặc “khói thuốc lá cũ”. Các hóa chất trong khói thuốc độc hại đối với con người, đặc biệt là trẻ em. Nó có thể tồn tại trong nhiều năm trong bụi và trên các bề mặt trong nhà, đồng thời cũng có thể thấm sâu vào thảm, đồ nội thất, quần áo và vật liệu xây dựng. Việc loại bỏ nó rất khó khăn và tốn kém.

Các sản phẩm thuốc lá được sản xuất từ lá cây thuốc lá. Một số hóa chất độc hại trong khói thuốc lá có sẵn tự nhiên trong cây thuốc lá, một số khác được thêm vào hoặc tạo ra trong quá trình sản xuất, và một số khác hình thành khi thuốc lá bị đốt cháy.

Thuốc lá điếu không phải là sản phẩm duy nhất tạo ra cặn hóa chất khói thuốc độc hại. Bất kỳ sản phẩm thuốc lá nào bị đốt cháy, bao gồm xì gà, xì gà nhỏ, thuốc lá ống và ống điếu nước (shisha), đều có thể để lại cặn hóa chất ám khói độc hại.

Ngay cả các sản phẩm thuốc lá không đốt cháy cũng có thể để lại cặn hóa chất khói thuốc độc hại, chẳng hạn như thuốc lá điện tử và sản phẩm vaping. Điều này là do “hơi” thuốc lá điện tử không chỉ là hơi nước vô hại. Chất lỏng được làm nóng bao gồm nicotine, propylene glycol, glycerin thực vật, hóa chất tạo hương vị, các chất còn sót lại từ quá trình chiết xuất nicotine từ cây thuốc lá và các hợp chất được tạo ra trong quá trình làm nóng dung dịch vaping. Các nhà khoa học gọi “hơi” này là các hạt aerosol—là những hạt hoặc giọt nhỏ li ti nicotine, propylene glycol, glycerin thực vật, hóa chất tạo hương vị và các chất độc hại khác lơ lửng trong không khí.

Một nghiên cứu gần đây về hơi từ thuốc lá điện tử JUUL và các cửa hàng vape cho thấy cặn hóa chất ám khói từ các hạt aerosol vape tích tụ trên các bề mặt gần đó khi mọi người vape. Hơn nữa, cặn hóa chất khói từ nicotine và cần sa đã được tìm thấy trong môi trường trong nhà sau khi các sản phẩm này được vape. Mặc dù cặn hóa chất khói từ các hạt aerosol vape có thể không có mùi giống như khói thuốc từ thuốc lá, nhưng các hóa chất của chúng vẫn tồn tại trên bề mặt và trong bụi. Tương tự như cặn khói thuốc lá, một số hóa chất trong cặn vape (ví dụ: nicotine) còn phản ứng thêm với các chất oxy hóa trong không khí (ví dụ: ozone, axit nitơ) để tạo ra các hợp chất thậm chí còn độc hại hơn (ví dụ: nitrosamine đặc trưng của thuốc lá). Đây là lý do tại sao khói thuốc lá và cặn hóa chất khói thuốc từ các hạt aerosol vape ngày càng trở nên độc hại hơn theo thời gian.

Bạn có câu hỏi nào khác về di sản độc hại của khói thuốc lá, cách nó ảnh hưởng đến sức khỏe con người và những gì chúng ta có thể làm để đối phó không? Hãy tìm hiểu thêm tại đây.

Cập nhật: 2025

Nguồn:

Chen, H., Li, G., Allam, V. S. R. R., Wang, B., Chan, Y. L., Scarfo, C., Ueland, M., Shimmon, R., Fu, S., Foster, P., & Oliver, B. G. (2020). Evidence from a mouse model on the dangers of thirdhand electronic cigarette exposure during early life. ERJ Open Research, 6(2), 00022–02020. https://doi.org/10.1183/23120541.00022-2020.

Goniewicz ML, Lee L. Electronic cigarettes are a source of thirdhand exposure to nicotine. Nicotine Tob Res. 2015; 17(2):256-258. Published online 2014 August 30. 

Hua M, Luo W, Khachatoorian C, McWhirter KJ, Leung S, Martinez T, et al. Exposure, Retention, Exhalation, Symptoms, and Environmental Accumulation of Chemicals During JUUL Vaping. Chemical Research in Toxicology. 2023;36(3):492-507. doi: 10.1021/acs.chemrestox.2c00390.

Jacob P 3rd, Benowitz NL, Destaillats H, Gundel L, Hang B, Martins-Green M, Matt GE, Quintana PJ, Samet JM, Schick SF, Talbot P, Aquilina NJ, Hovell MF, Mao JH, Whitehead TP. Thirdhand Smoke: New Evidence, Challenges, and Future Directions. Chem Res Toxicol. 2017;30(1), 270-294.  

Marcham CL, Floyd EL, Wood BL, Arnold S, & Johnson DL. (2019). E-cigarette nicotine deposition and persistence on glass and cotton surfaces. Journal of occupational and environmental hygiene, 16(5), 349–354. https://doi.org/10.1080/15459624.2019.1581366

Sempio C, Lindley E, Klawitter J, Christians U, Bowler RP, Adgate JL, Allshouse W, Awdziejczyk L, Fischer S, Bainbridge J, Vandyke M, Netsanet R, Crume T, Kinney GL. Surface detection of THC attributable to vaporizer use in the indoor environment. Sci Rep. 2019; 9(1):18587. doi: 10.1038/s41598-019-55151-5.

Son Y, Giovenco DP, Delnevo C, Khlystov A, Samburova V, Meng Q. Indoor air quality and passive e-cigarette aerosol exposures in vape-shops [published online ahead of print, 2020 May 23]. Nicotine Tob Res. 2020;ntaa094. doi:10.1093/ntr/ntaa094.

Thorpe AE, Donovan C, Kim RY, Vindin HJ, Zakarya R, Miyai H, et al. Third-Hand Exposure to E-Cigarette Vapour Induces Pulmonary Effects in Mice. Toxics. 2023;11(9):749.

Yeh, K., Li, L., Wania, F., & Abbatt, J. P. (2022). Thirdhand smoke from tobacco, e-cigarettes, cannabis, methamphetamine and cocaine: Partitioning, reactive fate, and human exposure in indoor environments. Environment International, 160, 107063. https://doi.org/10.1016/j.envint.2021.107063

Trả lời ngắn gọn:

Khói thuốc từ người khác hút là những hóa chất còn sót lại khi ai đó hút thuốc lá. Nó không tốt cho sức khỏe của cả người và vật nuôi, và có thể tồn tại rất lâu trong nhà và ô tô. Những hóa chất này có thể xâm nhập vào cơ thể bạn nếu bạn hít, nuốt hoặc chạm vào chúng. Việc loại bỏ khói thuốc ám thực sự khó khăn và có thể rất tốn kém.

Mọi người có thể tiếp xúc với khói thuốc bằng cách:

• Hít thở các hóa chất và hạt khói thuốc được giải phóng vào không khí từ các bề mặt.
• Hấp thụ cặn khói thuốc qua da khi chạm vào các vật thể hoặc bề mặt bị ô nhiễm, chẳng hạn như sàn nhà, thảm hoặc chăn.
• Nuốt cặn khói thuốc khi đưa các vật thể bị ô nhiễm, như dao kéo hoặc đồ chơi, vào miệng. Trẻ đang mọc răng có nguy cơ cao về vấn đề này.

Trả lời chi tiết:

Khói thuốc từ người khác hút là cặn hóa chất từ khói thuốc lá. Nó còn được gọi là “cặn khói thuốc lá” hoặc “khói thuốc lá cũ”. Các hóa chất trong khói thuốc độc hại đối với con người, đặc biệt là trẻ em. Nó có thể tồn tại trong nhiều năm trong bụi và trên các bề mặt trong nhà, đồng thời cũng có thể thấm sâu vào thảm, đồ nội thất, quần áo và vật liệu xây dựng. Việc loại bỏ nó rất khó khăn và tốn kém.

Có ba cách chính mà mọi người có thể tiếp xúc với cặn khói thuốc.

Hít thở

Mọi người có thể hít phải các hóa chất và hạt khói thuốc lơ lửng trong không khí. Khói thuốc có thể bốc hơi vào không khí từ các bề mặt như quần áo, đồ nội thất, thảm, tường hoặc gối. Khi điều này xảy ra, đôi khi chúng ta có thể ngửi thấy mùi khói thuốc lá cũ – nhưng không phải lúc nào cũng vậy. Khi bạn ngửi thấy mùi khói thuốc lá cũ, đó không chỉ là một mùi khó chịu; đó là một hỗn hợp các hóa chất độc hại đi vào cơ thể bạn qua phổi. Nếu bạn không ngửi thấy mùi khói thuốc lá cũ, điều đó không nhất thiết có nghĩa là không có khói thuốc, bởi vì số hóa chất trong khói thuốc bám không có mùi.

Chạm vào

Mọi người có thể tiếp xúc với các hóa chất khói thuốc khi da của họ tiếp xúc với một bề mặt bị ô nhiễm. Điều này bao gồm quần áo, chăn, đồ chơi, đồ nội thất hoặc vô lăng ô tô. Khói thuốc trong không khí cũng có thể bám vào da của bạn. Một khi những hóa chất này đi vào cơ thể bạn qua da, chúng sẽ đi vào máu và lưu thông khắp cơ thể bạn. Chúng có thể gây hại cho DNA, hệ miễn dịch, phổi, gan và hệ tim mạch của bạn.

Nuốt vào miệng

Mọi người có thể nuốt khói thuốc khi họ đưa các vật thể bị ô nhiễm cặn khói thuốc , chẳng hạn như dao kéo, cốc, đồ chơi hoặc ngón tay, vào miệng. Trẻ nhỏ có nguy cơ cao nhất nuốt khói thuốc vì chúng thường xuyên đưa nhiều vật vào miệng, đặc biệt là khi mọc răng.

Bạn có câu hỏi nào khác về di sản độc hại của khói thuốc lá, cách nó ảnh hưởng đến sức khỏe con người và những gì chúng ta có thể làm để đối phó không? Hãy tìm hiểu thêm tại đây.

Cập nhật: 2025

Nguồn:

Matt GE, Merianos AL, Quintana PJE, Hoh E, Dodder NG, Mahabee-Gittens EM. Prevalence and Income-Related Disparities in Thirdhand Smoke Exposure to Children. JAMA Netw Open. 2022;5(2):e2147184. doi:10.1001/jamanetworkopen.2021.47184

Matt GE, Quintana PJ, Zakarian JM, Fortmann AL, Chatfield DA, Hoh E., et al. When smokers move out and non-smokers move in: Residential thirdhand smoke pollution and exposure. Tob. Control. 2011; 20. e1 10.1136/tc.2010.037382.

Matt GE, Merianos AL, Stone L, Wullenweber C, Quintana PJE, Hoh E, et al. Changes and stability of hand nicotine levels in children of smokers: Associations with urinary biomarkers, reported child tobacco smoke exposure, and home smoking bans. Environ Int. 2023;181:108239. Epub 20230927. doi: 10.1016/j.envint.2023.108239. PubMed PMID: 37852151

Matt GE, Merianos AL, Quintana PJE, Hoh E, Dodder NG, Mahabee-Gittens EM. Prevalence and Income-Related Disparities in Thirdhand Smoke Exposure to Children. JAMA Network Open. 2022;5(2):e2147184-e. doi: 10.1001/jamanetworkopen.2021.47184.

Jacob P, Benowitz NL 3rd, Destaillats H, Gundel L, Hang B, Martins-Green M, et al. Thirdhand smoke: New evidence, challenges, and future directions. Chem. Res. Toxicol. 2017; 30:270–294. 10.1021/acs.chemrestox.6b00343.

Tang X, Benowitz N, Gundel L, Hang B, Havel CM, Hoh E, Jacob P, Mao Jian-Hua, Martins-Green Manuela, Matt GE, Quintana PJ, Russell M, Sarker Altaf, Schick S, Snijders A, and Destaillats H. Thirdhand Exposures to Tobacco-Specific Nitrosamines through Inhalation, Dust Ingestion, Dermal Uptake, and Epidermal Chemistry. Environ. Sci. Technol. 2022; https://doi.org/10.1021/acs.est.2c02559.

Trả lời ngắn gọn:

Khói thuốc từ người khác hút là những hóa chất còn sót lại khi ai đó hút thuốc lá. Nó không tốt cho sức khỏe của cả người và vật nuôi, và có thể tồn tại rất lâu trong nhà và ô tô. Những hóa chất này có thể xâm nhập vào cơ thể bạn nếu bạn hít, nuốt hoặc chạm vào chúng. Việc loại bỏ khói thuốc thực sự khó khăn và có thể rất tốn kém.

Mọi người có thể tiếp xúc với khói thuốc bằng cách:

• Hít thở các hóa chất và hạt khói thuốc được giải phóng vào không khí từ các bề mặt.
• Hấp thụ cặn khói thuốc qua da khi chạm vào các vật thể hoặc bề mặt bị ô nhiễm, chẳng hạn như sàn nhà, thảm hoặc chăn.
• Nuốt cặn khói thuốc khi đưa các vật thể bị ô nhiễm, như dao kéo hoặc đồ chơi, vào miệng. Trẻ đang mọc răng có nguy cơ cao về vấn đề này.

Trả lời chi tiết:

Khói thuốc từ người khác hút là cặn hóa chất từ khói thuốc lá. Nó còn được gọi là “cặn khói thuốc lá” hoặc “khói thuốc lá cũ”. Các hóa chất trong khói thuốc độc hại đối với con người, đặc biệt là trẻ em. Nó có thể tồn tại trong nhiều năm trong bụi và trên các bề mặt trong nhà, đồng thời cũng có thể thấm sâu vào thảm, đồ nội thất, quần áo và vật liệu xây dựng. Việc loại bỏ nó rất khó khăn và tốn kém.

Có ba cách chính mà mọi người có thể tiếp xúc với khói thuốc.

Hít thở

Mọi người có thể hít phải các hóa chất và hạt khói thuốc lơ lửng trong không khí. Khói thuốc có thể bốc hơi vào không khí từ các bề mặt như quần áo, đồ nội thất, thảm, tường hoặc gối. Khi điều này xảy ra, đôi khi chúng ta có thể ngửi thấy mùi khói thuốc lá cũ – nhưng không phải lúc nào cũng vậy. Khi bạn ngửi thấy mùi khói thuốc lá cũ, đó không chỉ là một mùi khó chịu; đó là một hỗn hợp các hóa chất độc hại đi vào cơ thể bạn qua phổi. Nếu bạn không ngửi thấy mùi khói thuốc lá cũ, điều đó không nhất thiết có nghĩa là không có khói thuốc, bởi vì một số hóa chất trong khói thuốc không có mùi.

Chạm vào

Mọi người có thể tiếp xúc với các hóa chất khói thuốc khi da của họ tiếp xúc với một bề mặt bị ô nhiễm. Điều này bao gồm quần áo, chăn, đồ chơi, đồ nội thất hoặc vô lăng ô tô. Khói thuốc trong không khí cũng có thể bám vào da của bạn. Một khi những hóa chất này đi vào cơ thể bạn qua da, chúng sẽ đi vào máu và lưu thông khắp cơ thể bạn. Chúng có thể gây hại cho DNA, hệ miễn dịch, phổi, gan và hệ tim mạch của bạn.

Nuốt vào miệng

Mọi người có thể nuốt cặn khói thuốc khi họ đưa các vật thể bị ô nhiễm cặn khói thuốc, chẳng hạn như dao kéo, cốc, đồ chơi hoặc ngón tay, vào miệng. Trẻ nhỏ có nguy cơ cao nhất nuốt khói thuốc vì chúng thường xuyên đưa nhiều vật vào miệng, đặc biệt là khi mọc răng.

Bạn có câu hỏi nào khác về di sản độc hại của khói thuốc lá, cách nó ảnh hưởng đến sức khỏe con người và những gì chúng ta có thể làm để đối phó không? Hãy tìm hiểu thêm tại đây.

Cập nhật: 2025

Nguồn:

Matt GE, Quintana PJE., Hoh E, Zakarian J, Dodder N, Record R., Hovell M, Mahabee-Gittens M, Padilla S, Markman L, Watanabe K, Novotny T, Persistent tobacco smoke residue in multiunit housing: Legacy of permissive indoor smoking policies and challenges in the implementation of smoking bans, Preventive Medicine Reports, Volume 18, 2020, 101088, ISSN 2211-3355, https://doi.org/10.1016/j.pmedr.2020.101088.

Matt, GE, Quintana PJE., Hovell M, Chatfield D, Ma D, Romero R, Uribe A, Residual tobacco smoke pollution in used cars for sale: Air, dust, and surfaces, Nicotine & Tobacco Research, Volume 10, Issue 9, September 2008, Pages 1467–1475, https://doi.org/10.1080/14622200802279898.

Matt GE, Quintana PJE, Zakarian JM, Fortmann A, Chatfield D, Hoh E, Uribe A, Hovell M. When smokers move out and non-smokers move in: residential thirdhand smoke pollution and exposure, Tobacco Control, 2011;20:el, http://dx.doi.org/10.1136/tc.2010.037382.

Matt GE, Quintana PJE, Zakarian JM, Hoh E, Hovell M, Mahabee-Gittens M, Watanabe K, Datuin K, Vue C, Chatfield D. When smokers quit: exposure to nicotine and carcinogens persists from thirdhand smoke pollution, Tobacco Control, 2017;26:548-556, http://dx.doi.org/10.1136/tobaccocontrol-2016-053119.

Trả lời ngắn gọn:

Khói thuốc từ người khác hút là những hóa chất còn sót lại khi ai đó hút thuốc lá. Nó không tốt cho sức khỏe của cả người và vật nuôi, và có thể tồn tại rất lâu trong nhà và ô tô. Những hóa chất này có thể xâm nhập vào cơ thể bạn nếu bạn hít, nuốt hoặc chạm vào chúng. Việc loại bỏ khói thuốc thực sự khó khăn và có thể rất tốn kém.

Trẻ nhỏ là đối tượng có nguy cơ cao nhất bị phơi nhiễm khói thuốc thứ cấp. Dưới đây là một số cách giúp giữ khói thuốc thứ cấp tránh xa môi trường sống của trẻ:

• Đảm bảo nhà của trẻ hoàn toàn không có khói thuốc bằng cách không cho phép bất kỳ ai sử dụng các sản phẩm thuốc lá trong nhà.
• Nếu trẻ dành thời gian với người hút thuốc, hãy yêu cầu họ rửa tay, rửa mặt và thay quần áo trước khi tiếp xúc với trẻ.
• Nếu trẻ đã tiếp xúc với khói thuốc lá hoặc khói thuốc thứ cấp, trẻ nên tắm rửa và thay quần áo càng sớm càng tốt.
• Khi chuyển đến nhà mới, hãy tránh phơi nhiễm khói thuốc thứ cấp bằng cách hỏi xem trước đó có ai đã từng hút thuốc trong nhà không trước khi ký hợp đồng.

Trả lời chi tiết:

Khói thuốc từ người khác hút là cặn hóa chất từ khói thuốc lá. Nó còn được gọi là “cặn khói thuốc lá” hoặc “khói thuốc lá cũ”. Các hóa chất trong khói thuốc độc hại đối với con người, đặc biệt là trẻ em. Nó có thể tồn tại trong nhiều năm trong bụi và trên các bề mặt trong nhà, đồng thời cũng có thể thấm sâu vào thảm, đồ nội thất, quần áo và vật liệu xây dựng. Việc loại bỏ nó rất khó khăn và tốn kém.

Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ là những đối tượng có nguy cơ cao nhất bị phơi nhiễm khói thuốc thứ cấp. Cách tốt nhất để ngăn ngừa là đảm bảo nhà của trẻ hoàn toàn không có khói thuốc.

Điều đó có nghĩa là không được hút thuốc lá, thuốc lá điện tử hoặc cần sa tại bất kỳ thời điểm nào trong nhà của bạn hoặc bất cứ nơi nào trẻ thường xuyên lui tới. Điều này bao gồm nhà của bạn bè, người thân, khách sạn, nhà hàng, khu vui chơi giải trí và cơ sở giữ trẻ.

Dưới đây là những bước bổ sung giúp bạn giữ khói thuốc thứ cấp tránh xa môi trường của trẻ:

Trong Nhà Bạn:

• Hãy nhớ rằng khói có thể bay vào nhà, vì vậy không cho phép bất kỳ ai hút thuốc gần cửa ra vào, cửa sổ hoặc hệ thống thông gió bên ngoài nhà.
• Trước khi thuê căn hộ hoặc mua nhà mới, hãy hỏi về việc sử dụng thuốc lá, thuốc lá điện tử hoặc cần sa của những người cư trú trước đó.
• Trước khi mang đồ cũ vào nhà như đồ nội thất hoặc quần áo, hãy hỏi về việc sử dụng thuốc lá, thuốc lá điện tử hoặc cần sa của chủ sở hữu trước đó. Nếu bạn không thể biết chắc, hãy cân nhắc điều đó trước khi quyết định.
• Trước khi người hút thuốc đến nhà bạn, hãy giải thích rằng khi hút thuốc, dư lượng khói thuốc thứ cấp sẽ bám vào quần áo, tay, mặt, cơ thể và tóc của họ. Yêu cầu họ rửa tay, tắm và thay đồ sạch trước khi ở trong nhà hoặc tiếp xúc với trẻ.

Tại Nhà Người Khác:

• Cố gắng đảm bảo tất cả người lớn dành thời gian với trẻ đều hoàn toàn không có khói thuốc, đặc biệt là những người chăm sóc trẻ.
• Nếu trẻ dành thời gian với người hút thuốc, hãy yêu cầu họ rửa tay, rửa mặt và thay quần áo trước khi tiếp xúc với trẻ.
• Nếu bạn không thể tránh việc trẻ phải ở trong môi trường có thể có khói thuốc thứ cấp, hãy cho trẻ tắm rửa và thay đồ sạch ngay sau khi về nhà.

Nếu Bạn Nghi Ngờ Một Ngôi Nhà Bị Ô Nhiễm Khói Thuốc Thứ Cấp:

Việc loại bỏ khói thuốc thứ cấp khỏi môi trường trong nhà rất khó, đặc biệt nếu việc hút thuốc đã diễn ra trong thời gian dài. Tùy vào mức độ ô nhiễm, bạn có thể cần cải tạo toàn bộ ngôi nhà.

Bạn có thể giảm bớt khói thuốc thứ cấp trong nhà bằng cách:

• Mở cửa sổ thông thoáng nhà mỗi tuần,
• Thường xuyên lau bề mặt bằng dung dịch giấm trắng pha loãng,
• Thường xuyên lau bụi,
• Hút bụi hằng ngày bằng máy hút có bộ lọc HEPA.

Nếu bạn có những đồ vật có thể giặt được từ nhà có người hút thuốc như quần áo, đồ chơi hoặc chăn mền, hãy giặt thật kỹ hoặc cân nhắc vứt bỏ. Với các loại vải, nên giặt và sấy khô ba lần để đảm bảo loại bỏ hoàn toàn các chất ô nhiễm có hại.

Hãy nhớ rằng gần như không thể loại bỏ hoàn toàn khói thuốc thứ cấp khỏi tường, thảm, hệ thống điều hòa thông gió (HVAC) và các kết cấu lớn khác trong nhà. Nếu nhà bạn bị ô nhiễm khói thuốc thứ cấp, bạn có thể cần cải tạo và thay thế những phần đó.

Khi chuyển đến nhà mới, luôn hỏi rõ về việc người cư trú trước có hút thuốc không và chính sách hút thuốc của tòa nhà là gì. Nếu có thể, hãy chọn một ngôi nhà chưa từng có người hút thuốc và có quy định nghiêm ngặt cấm hút thuốc trong nhà.

Bạn có câu hỏi nào khác về di sản độc hại của khói thuốc lá, cách nó ảnh hưởng đến sức khỏe con người và những gì chúng ta có thể làm để đối phó không? Hãy tìm hiểu thêm tại đây.

Cập nhật: 2025

Nguồn:

Aquilina NJ, Jacob P, Benowitz NL, Fsadni P, Montefort S. Secondhand smoke exposure in school children in Malta assessed through urinary biomarkers. Environmental Research. 2022;204:112405. doi:10.1016/j.envres.2021.112405.

Jacob III P, Benowitz NL, Destaillats H, Gundel L, Hang B, Martins-Green M, Matt GE, Quintana PJ, Samet JM, Schick SF, Talbot P. Thirdhand smoke: new evidence, challenges, and future directions. Chemical research in toxicology. 2017 Jan 17;30(1):270-94.

Jenssen BP, Walley SC, Boykan R, Little Caldwell A, Camenga D, Section on Nicotine and Tobacco Prevention and Treatment, Committee on Substance Use and Prevention, Gonzalez L, Agarwal R, Quigley J, Zoucha K, Walker-Harding L, Kurien C, Ba’Gah R, Jarrett R. Protecting Children and Adolescents From Tobacco and Nicotine. Pediatrics. 2023 May 1;151(5):e2023061806. doi:10.1542/peds.2023-061806.

Kassem NO, Daffa RM, Liles S, Jackson SR, Kassem NO, Younis MA, Mehta S, Chen M, Jacob P 3rd, Carmella SG, Chatfield DA, Benowitz NL, Matt GE, Hecht SS, Hovell MF.Children’s exposure to secondhand and thirdhand smoke carcinogens and toxicants in homes of hookah smokers. Nicotine Tob Res. 2014 Jul;16(7):961-75. doi: 10.1093/ntr/ntu016. Epub 2014 Mar 3.

Kelley ST, Liu W, Quintana PJE, Hoh E, Dodder NG, Mahabee-Gittens EM, Padilla S, Ogden S, Frenzel S, Sisk-Hackworth L, Matt GE. Altered microbiomes in thirdhand smoke-exposed children and their home environments. Pediatr Res. 2021. doi: 10.1038/s41390-021-01400-1. PubMed PMID: 33654287.

Mahabee-Gittens EM, Merianos AL, Hoh E, Quintana PJE, Matt GE. Nicotine on children’s hands: limited protection of smoking bans and initial clinical findings. Tob Use Insights. 2019;12:1-6. PMID: 30728727; PMCID: PMC6351963.

Mahabee-Gittens EM, Merianos AL, Jandarov RA, Quintana PJE, Hoh E, Matt GE. Differential associations of hand nicotine and urinary cotinine with children’s exposure to tobacco smoke and clinical outcomes. Environ Res. 2021;202:111722. Epub 2021/07/24. doi: 10.1016/j.envres.2021.111722. PubMed PMID: 34297932.

Mahabee-Gittens EM, Merianos AL, Stone L, Wullenweber CA, Quintana PJE, Hoh E, Dodder NG, Lopez-Galvez N, Matt GE. Hand nicotine as an independent marker of thirdhand smoke pollution in children’s environments. Science of The Total Environment. 2022;849:157914. doi:10.1016/j.scitotenv.2022.157914.

Mahabee-Gittens EM, Quintana PJE, Hoh E, Merianos AL, Stone L, Lopez-Galvez N, Matt GE. Collecting Hand Wipe Samples to Assess Thirdhand Smoke Exposure. Front Public Health. 2021 Dec 20;9:770505. doi:10.3389/fpubh.2021.770505

Matt GE, Quintana PJ, Hovell MF, Bernert JT, Song S, Novianti N, Juarez T, Floro J, Gehrman C, Garcia M, Larson S. Households contaminated by environmental tobacco smoke: sources of infant exposures. Tob Control. 2004 Mar;13(1):29-37. PubMed PMID:14985592.

Northrup TF, Matt GE, Hovell MF, Khan AM, Stotts AL. Thirdhand smoke in the homes of medically fragile children: Assessing the impact of indoor smoking levels and smoking bans. Nicotine Tob Res. 2016;18(5):1290-8. doi:10.1093/ntr/ntv174. PubMed PMID:26315474.

Quintana PJE, Lopez-Galvez N, Matt GE, Merianos AL, Dodder NG, Hoh E, Stone L, Wullenweber CA, Mahabee-Gittens EM. Cotton pillow samplers for assessment of thirdhand smoke in homes of smokers and nonsmokers with children. J Environ Expo Assess. 2023;2(4):23. doi: 10.20517/jeea.2023.28.

Trả lời ngắn gọn:

Khói thuốc từ người khác hút là những hóa chất còn sót lại khi ai đó hút thuốc lá. Nó không tốt cho sức khỏe của cả người và vật nuôi, và có thể tồn tại rất lâu trong nhà và ô tô. Những hóa chất này có thể xâm nhập vào cơ thể bạn nếu bạn hít, nuốt hoặc chạm vào chúng. Việc loại bỏ khói thuốc thực sự khó khăn và có thể rất tốn kém.

Trẻ nhỏ là đối tượng có nguy cơ cao nhất bị phơi nhiễm khói thuốc thứ cấp và cần được bảo vệ trong tất cả không gian kín — bao gồm cả trong xe hơi. Dưới đây là một số cách giúp bảo vệ con bạn khỏi khói thuốc thứ cấp trong xe:

• Không cho phép bất kỳ ai hút thuốc lá hoặc thuốc lá điện tử trong xe của bạn.
• Nếu con bạn đi cùng người hút thuốc hoặc sử dụng thuốc lá điện tử, hãy chắc chắn rằng họ không hút thuốc hoặc sử dụng thuốc lá điện tử khi trẻ ở trong xe. Hãy yêu cầu họ bật điều hòa ở chế độ “lấy gió ngoài” để đưa không khí trong lành vào xe khi trẻ đi cùng. Sau đó, hãy giặt sạch ghế ngồi trẻ em và không để ghế ngồi trong xe giữa các lần sử dụng.
• Khi mua xe cũ, hãy hỏi xem có ai từng hút thuốc trong xe hay không.

Trả lời chi tiết:

Khói thuốc từ người khác hút là cặn hóa chất từ khói thuốc lá. Nó còn được gọi là “cặn khói thuốc lá” hoặc “khói thuốc lá cũ”. Các hóa chất trong khói thuốc độc hại đối với con người, đặc biệt là trẻ em. Nó có thể tồn tại trong nhiều năm trong bụi và trên các bề mặt trong nhà, đồng thời cũng có thể thấm sâu vào thảm, đồ nội thất, quần áo và vật liệu xây dựng. Việc loại bỏ nó rất khó khăn và tốn kém.

Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ là đối tượng có nguy cơ cao nhất bị phơi nhiễm khói thuốc thứ cấp. Các em có thể bị phơi nhiễm ở bất kỳ không gian kín nào — bao gồm cả trong xe hơi. Xe hơi chứa nhiều vật liệu dễ hấp thụ các chất ô nhiễm từ khói thuốc, như ghế bọc, trần xe và thảm sàn. Khi ai đó hút thuốc trong xe và đóng cửa lại, không khí ô nhiễm sẽ bị giữ lại bên trong — chính là bầu không khí mà trẻ thường xuyên tiếp xúc.

Dưới đây là những bước bạn có thể thực hiện để bảo vệ con bạn khỏi khói thuốc thứ cấp trong xe:

• Hãy đảm bảo rằng con bạn chỉ đi trên những chiếc xe hoàn toàn không có khói thuốc.
• Không bao giờ cho phép bất kỳ ai hút thuốc hoặc sử dụng thuốc lá điện tử trong xe của bạn, và không cho phép con bạn đi cùng những người cho phép hút thuốc hoặc sử dụng thuốc lá điện tử trong xe của họ.
• Nếu bạn mua xe cũ, hãy chắc chắn hỏi rõ xem chủ sở hữu trước có từng hút thuốc trong xe hay không.
• Đáng tiếc là việc loại bỏ hoàn toàn khói thuốc thứ cấp khi nó đã thấm vào xe gần như là không thể. Ngay cả khi vệ sinh kỹ lưỡng cũng không thể loại bỏ hoàn toàn các hóa chất độc hại bám sâu trong ghế bọc hoặc hệ thống thông gió của xe.

Nếu bạn không thể tránh việc con phải đi trên xe có thể bị ô nhiễm bởi khói thuốc thứ cấp, bạn có thể thực hiện một số biện pháp sau để giảm nguy cơ phơi nhiễm:

• Khi con bạn ở trên xe nghi ngờ có khói thuốc thứ cấp, hãy bật điều hòa ở chế độ “lấy gió ngoài” hoặc mở cửa sổ. Đừng chỉ sử dụng chế độ “tuần hoàn không khí trong xe”, vì đây thường là chế độ mặc định. Việc lấy không khí từ bên ngoài vào sẽ giúp tạm thời giảm nồng độ các chất ô nhiễm bên trong xe.
• Trước khi đặt ghế ngồi trẻ em vào xe, hãy đặt một chiếc khăn sạch bên dưới ghế. Khăn sẽ đóng vai trò như một lớp chắn giữa ghế xe có thể chứa các chất ô nhiễm và ghế ngồi sạch của trẻ.
• Không để ghế ngồi trẻ em trong xe khi không sử dụng. Chỉ đặt ghế vào xe khi trẻ cần dùng. Thời gian ghế ngồi ở trong xe càng ít thì mức độ tiếp xúc với khói thuốc thứ cấp càng giảm.
• Khi không sử dụng nữa, hãy tháo ghế ngồi và khăn ra khỏi xe. Lau sạch ghế ngồi bằng dung dịch giấm pha loãng với nước và giặt khăn ngay lập tức.
• Hạn chế tối đa thời gian trẻ ở trong xe.
• Vì trẻ có thể hấp thụ khói thuốc thứ cấp qua da, bạn nên rửa tay và mặt cho trẻ sau mỗi chuyến đi xe.

Những cách tốt nhất để bảo vệ con bạn khỏi khói thuốc thứ cấp trong xe bao gồm:

• Không bao giờ đi những chiếc xe đã từng có người hút thuốc,
• Không bao giờ cho phép bất kỳ ai hút thuốc trong xe của bạn,
• Luôn yêu cầu thuê xe không có người hút thuốc. Nếu bạn ngửi thấy mùi thuốc lá trong xe thuê, hãy yêu cầu đổi sang xe khác.

Bạn có câu hỏi nào khác về di sản độc hại của khói thuốc lá, cách nó ảnh hưởng đến sức khỏe con người và những gì chúng ta có thể làm để đối phó không? Hãy tìm hiểu thêm tại đây.

Cập nhật: 2025

Nguồn

Fortmann, A. L., R. A. Romero, M. Sklar, V. Pham, J. Zakarian, P. J. Quintana, D. Chatfield and G. E. Matt. Residual tobacco smoke in used cars: futile efforts and persistent pollutants. Nicotine Tob Res 2010; 12(10): 1029-1036.

Matt GE, Fortmann AL, Quintana PJ, Zakarian JM, Romero RA, Chatfield DA, Hoh E, Hovell MF. Towards smoke-free rental cars: an evaluation of voluntary smoking restrictions in California. Tobacco control. 2013 May 1;22(3):201-7.

Matt GE, Quintana PJ, Hovell MF, Chatfield D, Ma DS, Romero R, Uribe A. Residual tobacco smoke pollution in used cars for sale: air, dust, and surfaces. Nicotine Tob Res. 2008;10(9):1467-1475. doi: 10.1080/14622200802279898.

Mahabee-Gittens EM, Merianos AL, Stone L, Wullenweber CA, Quintana PJE, Hoh E, Dodder NG, Lopez-Galvez N, Matt GE. Hand nicotine as an independent marker of thirdhand smoke pollution in children’s environments. Science of The Total Environment. 2022;849:157914. doi:10.1016/j.scitotenv.2022.157914.

Matt GE, Fortmann AL, Quintana PJ, et al. Towards smoke-free rental cars: an evaluation of voluntary smoking restrictions in California. Tobacco control. 2013;22(3):201-207.